“Büyük Etnografik Dikte”de Türkmen düğünü, ak ev ve “kalem” kelimesiyle ilgili sorular soruldu
Amul Info ·
Rusya’da düzenlenen “Büyük Etnografya Dikte Yarışması”nın bu yılki soruları arasında Türkmen gelenekleri, ak evin yapısı ve “galam” kelimesinin kökeniyle ilgili konular da yer aldı. İvanovo şehrinden öğrenci Aleksey Kiyaşko, tüm soruları doğru yanıtlayarak 100 tam puan aldı. Yarışma, farklı…
Rusya’da düzenlenen “Büyük Etnografik Dikte” adlı eğitim yarışmasının bu yılki soruları arasında Türkmen halkının gelenekleri ve Türk halklarının kültürel mirasıyla ilgili konular da yer aldı.
Yayının haberine göre, Rusya’nın İvanovo kentindeki 26 numaralı okulun öğrencisi Aleksey Kiyaşko yarışmaya katılarak alınabilecek en yüksek puan olan 100 puanın tamamını elde etti. Kiyaşko, dikte sırasında Türkmenlerin ve diğer Türk halklarının gelenekleriyle ilgili soruları da yanıtladı.
Sorulardan birinde, Orta Asya’nın bozkır bölgelerinden Rusya’nın Stavropol Krayı’na göç eden Türkmenlerin tarihiyle bağlantılı olarak hangi hayvandan söz edildiği soruldu. Ayrıca bu hayvanın, zaman zaman Stavropol’de düzenlenen Türkmen düğün törenlerinin geçitlerinde kullanıldığı belirtildi. Doğru cevap deve oldu.
Bir diğer soru, Türk göçebe halklarının geleneksel yaşam alanı olan ak evin iç düzeniyle ilgiliydi. Soruda, evin içinin saygınlık derecesine göre bölümlere ayrıldığı ve giriş eşiğinden ne kadar uzakta bulunulursa o yerin o kadar itibarlı kabul edildiği açıklandı. Katılımcılardan, evin en kutsal ve saygın yeri sayılan, ev sahibine ve değerli konuklara ayrılan bölümün hangisi olduğunu belirlemeleri istendi. Aleksey Kiyaşko, bu soruyu babasının yardımıyla yanıtladığını söyledi. Çünkü babası Türkmenistan’da ak evde birkaç kez bulunmuştu.
Diktede farklı halkların millî yemekleri ve beslenme kültürleri hakkında da sorular yer aldı. Örneğin, bazı halkların çaylarına süt, tuz, tereyağı ve hoş kokulu baharatlar kattığına ilişkin bilgiler verildi. Ayrıca Kalmuk ve Tıva kültürlerinde süt ve süt ürünlerinin “ak yiyecek” olarak adlandırıldığı, konuklara ikram edildiği ve geleneksel törenlerde kullanıldığı belirtildi. Katılımcılardan bu yiyeceğin hangi özelliğe sahip olduğuna inanıldığını belirlemeleri istendi. Doğru cevap, onun arındırıcı bir güce sahip olduğuna inanılmasıydı.
Sorulardan bir diğeri ise Türkçe kökenli bir kelimeyi bulmaya yönelikti. Katılımcılara “karyola”, “komposto” ve “kalem” kelimeleri sunuldu. Doğru cevap “kalem” oldu. Kelimenin Türk dillerindeki “kara” (siyah) ve “taş” sözcüklerinden türediği açıklandı.
Bunun yanı sıra Güney Ural ormanlarında Başkurtların yabani arıların balını toplama geleneği hakkında da bir soru soruldu. Ağaç kovuklarından bal toplama ve daha sonra arılar için ağaçların içinde yapay kovuklar hazırlama uygulamasına dayanan bu eski uğraş “bortçuluk” olarak adlandırılıyor.
Edebiyat bölümünde ise Kafkas halkları arasında yaygın olan Âşık Garip ve Mağul-Megeri efsanesinden esinlenerek eser kaleme alan Rus yazarın kim olduğu soruldu. Doğru cevap Mihail Lermontov oldu.
Aleksey Kiyaşko, “Büyük Etnografik Dikte”ye katılmanın kendisinde güzel izlenimler bıraktığını, bütün soruları doğru yanıtlayarak 100 puan aldığını belirtti. Kiyaşko’ya göre yarışma, Türk halkları da dâhil olmak üzere farklı halkların tarihi, kültürü ve gelenekleri hakkında yeni bilgiler edinme fırsatı sundu.