“Töreana” — Türk hukuk geleneklerini çağdaş bir adalet sembolünde yansıtan proje
Amul Info ·
Türk bilim insanı Sami Narter, II. Uluslararası Türk Devletleri Hukuk Kongresi’nde “Töreana” adlı yeni adalet simgesini tanıttı. Proje, Türk halklarının tarihî hukuk geleneklerini çağdaş değerlerle buluşturuyor. Kongre katılımcılarına “Türk Adalet Simgesi: Töreana” adlı kitap hediye edilirken,…
3–4 Kasım 2026 tarihlerinde düzenlenen II. Türk Devletleri Hukuk Kongresi’nde Türk dünyasının ortak hukuk mirası, hukuk alanındaki iş birliğinin geliştirilmesi ve devletler arasında hukuki bütünleşmenin güçlendirilmesi konuları ele alındı. Kongre kapsamında, Türkiye’deki Munzur Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi öğretim üyesi Doç. Dr. Sami Narter tarafından tanıtılan “Töreana” adlı adalet sembolü özel ilgi gördü.
3 Kasım’da Kıbrıs Türk Barolar Birliği Başkanı Avukat Hasan Esendağlı’nın başkanlığında gerçekleştirilen “Türk Dünyasında Bütünleşme” başlıklı oturumda Sami Narter, “Töre’nin Üstünlüğünden Hukuk Devletine — Türk Adalet Sembolü: TÖREANA” başlıklı bilimsel bir sunum gerçekleştirdi.
“Töreana” projesi, Türk halklarının tarihî hukuk gelenekleri ve teorik mirası temel alınarak hazırlandı. Projenin temel amacı, Türk hukuk kültürüne özgü değerleri çağdaş bir sembol aracılığıyla ifade etmektir.
Kadın figürü şeklinde tasvir edilen Töreana’nın açık gözleri adil ve sağduyulu değerlendirmeyi simgeliyor. Elindeki terazi hak ve hukukta eşitliği ve adaleti, üzerinde gök börü başı bulunan töre asası ise bağımsızlığı ve törenin üstünlüğünü temsil ediyor.
Projenin temel düşüncesi “Kut’u Töre Tutar” ilkesiyle açıklanıyor. Bu yaklaşım, devlet otoritesinin meşruiyetinin ve istikrarının hukuk kurallarına dayanması gerektiğini; hükümdarın da diğer tüm insanların da töreye tabi olduğunu savunuyor.
Töreana, antik dönemin adalet tanrıçası imgesini yeniden canlandırmak amacıyla değil, Türk hukuk kültürünün tarihî ilkelerini çağdaş toplumun değerleriyle bir araya getiren yeni bir sembol olarak tasarlandı. Proje, Türk dünyası için ortak bir adalet sembolü oluşturulması fikrini gündeme taşıyor.
Kongrede sunulan bildiri katılımcıların ilgisini çekti. Ardından gerçekleştirilen görüş alışverişinde, Türk halklarının ortak hukuk mirasının tek bir adalet sembolü aracılığıyla ifade edilmesinin önemi üzerine değerlendirmelerde bulunuldu.
Kongre kapsamında Doç. Dr. Sami Narter, Türk devletlerinden gelen hukukçulara “Türk Adalet Sembolü: Töreana” adlı kitabını hediye etti. Eserde Türk hukuk kültürünün tarihî temelleri ve Töreana sembolünün oluşturulmasının teorik dayanakları ele alınıyor.
Kitabın hediye edildiği isimler arasında, kongreye Türkmenistan’ı temsilen katılan Atavatan Media yayın kuruluşunun Genel Yayın Yönetmeni, avukat Dr. Döwran Orazgylyjow da yer aldı.
Kitabın farklı Türk devletlerinden gelen hukuk uzmanlarına takdim edilmesi, Töreana projesinin daha geniş çevrelere tanıtılması ve ortak hukuk kültürü üzerine bilimsel fikir alışverişinin geliştirilmesi amacıyla gerçekleştirilen çalışmaların bir parçası oldu.
Kongrenin sona ermesinin ardından Sami Narter, Kıbrıs Türk Barolar Birliği Başkanı Hasan Esendağlı’nın daveti üzerine birliğin merkezini ziyaret etti. Ziyaret sırasında Töreana sembolünün heykelciğini ve “Türk Adalet Sembolü: Töreana” adlı kitabını birlik başkanına hediye olarak takdim etti.
Bu buluşma, projenin hukuk uzmanları arasında tanıtılmasına ve Türk halklarının ortak hukuk mirasına ilişkin düşüncelerin daha geniş çevrelere yayılmasına katkı sağladı.
II. Türk Devletleri Hukuk Kongresi, ortak tarihî hukuk geleneklerinin incelenmesi, günümüzün hukuki meselelerinin ele alınması ve Türk devletlerinin hukukçuları arasında bilimsel ve mesleki ilişkilerin geliştirilmesi açısından önemli bir platform oldu. “Töreana” projesi ise bu ortak mirası çağdaş kavramlarla ifade etmeyi amaçlayan bir girişim olarak dikkat çekti.